Meertaligheid als realiteit op school (MARS) (2013-2015)

In opdracht van Departement Onderwijs en Vorming werkt het Steunpunt Diversiteit en Leren van de Universiteit Gent samen met de Vrije Universiteit Brussel aan een onderzoeksproject ‘Meertaligheid als realiteit op school’ (MARS).

Anderstaligheid wordt vaak in verband gebracht met zwakkere schoolprestaties. Men maakt een opdeling tussen de thuistaal van de leerling en de schooltaal. Hierbij wordt er vaak vanuit gegaan dat de thuistaal de verwerving van de schooltaal in de weg zou staan. In Vlaanderen is er echter weinig onderzoek naar de gevolgen van anderstaligheid op prestaties en het bestaande onderzoek beperkt zich tot de opdeling Nederlandstalige versus anderstalige leerlingen. Deze opdeling is echter niet realistisch. In werkelijkheid kan anderstaligheid beter voorgesteld worden als een continuüm van helemaal Nederlandstalig tot helemaal anderstalig.

Het MARS-project wil de manier waarop de thuistaal gemeten wordt daarom verfijnen. De meetinstrumenten die gebruikt worden in het Validiv-project om de thuistaal van leerlingen na te gaan, worden aan een grondige psychometrische analyse onderworpen om de betrouwbaarheid en validiteit te garanderen. Voorts wordt de bruikbaarheid van deze instrumenten nagegaan. Daarnaast worden ook klasgroepen geobserveerd, leerkrachten geïnterviewd en focusgroepen met leerlingen georganiseerd om de meertalige realiteit na te gaan. Dit onderzoek gebeurt in zowel lagere als secundaire scholen.

Resultaten

Het MARS-project bracht de complexe realiteit van het meertalige taalgebruik van leerlingen in kaart en ontrafelde de samenhang van dit taalgebruik met schoolprestaties. Uit het onderzoek blijkt hoe complex het taalgebruik van meertalige leerlingen in werkelijkheid is. Een meer verfijnde en genuanceerde meting van thuistaal blijkt uit het onderzoek dan ook noodzakelijk. Bovendien blijken heel wat factoren waarvan algemeen wordt aangenomen dat ze samenhangen met de schoolprestaties er niet of weinig toe doen. Een omslag in het denken over meertaligheid dringt zich dan ook op: het hele talige repertoire van leerlingen kan worden benut om de leerkansen te maximaliseren.

Lees hier de beleidssamenvatting en het volledige rapport.

Terug naar overzicht
Thema Periode

juli 2013 - juni 2015

Onderzoeker(s)

Fauve De Backer (SDL - UGent)
Audrey De Smet (VUB)

Opdrachtgevers

Departement Onderwijs en Vorming